Ongerechtvaardigde verrijking betekent dat iemand ten koste van een ander een vermogensvoordeel verkrijgt zonder dat daarvoor voldoende rechtvaardiging bestaat. Denk aan iemand die investeert in een pand van een ander, waarna de eigenaar daarvan financieel profiteert zonder voor die investering te hebben betaald. Niet ieder voordeel dat de één ten koste van de ander geniet, geeft echter recht op een vergoeding. De wet stelt daarvoor duidelijke voorwaarden. De advocaten van Smit & Smit Advocaten beoordelen of uw situatie voldoende grond biedt voor een vordering. Lees verder om te zien wanneer u een beroep kunt doen op ongerechtvaardigde verrijking.
Wat is ongerechtvaardigde verrijking?
Van ongerechtvaardigde verrijking kan sprake zijn wanneer de ene partij is verrijkt, terwijl een andere partij daardoor is verarmd, en voor die vermogensverschuiving geen voldoende rechtvaardiging bestaat. Artikel 6:212 van het Burgerlijk Wetboek vormt hiervoor de wettelijke grondslag. De verrijkte kan verplicht zijn de schade van de verarmde te vergoeden, maar alleen voor zover dat redelijk is en nooit meer dan het bedrag van de verrijking zelf. Het gaat dus niet zonder meer om volledige vergoeding van ieder financieel nadeel.
Wanneer is sprake van ongerechtvaardigde verrijking?
Voor een geslaagd beroep moeten vier vereisten zijn vervuld. Ten eerste moet de ene partij daadwerkelijk zijn verrijkt. Ten tweede moet de andere partij zijn verarmd. Ten derde moet tussen de verrijking en de verarming voldoende verband bestaan. En ten vierde mag voor de verrijking geen toereikende rechtvaardiging aanwezig zijn. Ontbreekt één van deze vereisten, dan strandt een vordering op deze grondslag.
Wat kan als verrijking gelden?
Een verrijking hoeft niet uitsluitend te bestaan uit geld dat iemand op zijn rekening ontvangt. Ook een waardestijging van vermogen kan een verrijking opleveren, evenals het besparen van kosten die iemand anders zelf had moeten maken. Wie werkzaamheden aan zijn woning laat verrichten zonder daarvoor zelf de kosten te dragen, kan daardoor onder omstandigheden zijn verrijkt. Vervolgens moet nog worden vastgesteld of die verrijking ten koste van een ander heeft plaatsgevonden én ongerechtvaardigd is.
Hoe wordt de verarming vastgesteld?
Tegenover de verrijking moet een verarming van een andere partij staan. Die verarming kan bestaan uit een vermindering van vermogen, gemaakte kosten of een andere vorm van financieel nadeel. Vervolgens moet voldoende verband bestaan tussen het voordeel van de ene partij en het nadeel van de andere. Dat verband is niet in iedere situatie vanzelfsprekend. Zeker wanneer meerdere personen of ondernemingen bij een transactie betrokken zijn, vraagt dit om een nauwkeurige analyse van de geldstromen en gemaakte afspraken.
Is iedere vermogensverschuiving ongerechtvaardigd?
Niet iedere verrijking ten koste van een ander is ongerechtvaardigd. Er kan een juridische of andere voldoende rechtvaardiging bestaan voor het voordeel. Heeft iemand een voordeel verkregen op grond van een geldige overeenkomst, dan kan die overeenkomst verklaren waarom hij dat voordeel mocht behouden. Eerst moet daarom worden gekeken naar bestaande contracten, wettelijke regels en de overige rechtsverhoudingen tussen de betrokken partijen.
Wat is het verschil met onverschuldigde betaling?
Ongerechtvaardigde verrijking en onverschuldigde betaling kunnen in de praktijk dicht bij elkaar liggen, maar zijn niet hetzelfde. Bij onverschuldigde betaling heeft iemand zonder rechtsgrond een concrete prestatie aan een ander verricht. Bij ongerechtvaardigde verrijking staat de vermogensverschuiving centraal en moet worden onderzocht of de ene partij ten koste van de andere ongerechtvaardigd voordeel heeft genoten. Welke juridische grondslag het meest passend is, hangt af van de feiten en de verhouding tussen partijen.
Hoeveel kunt u terugvorderen?
Een geslaagd beroep op ongerechtvaardigde verrijking betekent niet automatisch dat ieder geleden nadeel volledig wordt vergoed. De wettelijke verplichting tot schadevergoeding geldt voor zover dit redelijk is en de omvang van de verrijking vormt een grens aan de vergoeding. Heeft iemand voor een aanzienlijk bedrag geïnvesteerd, maar is de ander daardoor slechts voor een lager bedrag verrijkt, dan is dat verschil juridisch relevant. Zowel de verarming als de daadwerkelijke verrijking moeten daarom afzonderlijk worden vastgesteld.
Hoe kan Smit & Smit Advocaten u helpen?
Bij ongerechtvaardigde verrijking moet meer worden aangetoond dan alleen dat de ene partij voordeel heeft gehad en de andere geld heeft verloren. Van belang zijn de vermogensverschuiving, het verband tussen beide, en met name de vraag of voor het voordeel een rechtvaardiging bestond. Over dat laatste ontstaat in de praktijk geregeld discussie wanneer partijen eerder afspraken met elkaar hebben gemaakt. Smit & Smit Advocaten kan de afspraken en financiële gevolgen naast elkaar leggen en beoordelen of een vordering juridisch standhoudt. Vanuit ons kantoor in Edam, gemeente Edam-Volendam, begeleiden wij zowel ondernemers als particulieren, met transparantie over kansen en kosten vooraf.
Het is verstandig om juridisch advies in te winnen bij investeringen in een goed dat eigendom is van iemand anders, werkzaamheden of kosten waarvan een andere partij financieel heeft geprofiteerd, een geschil over een vermogensverschuiving waarvoor volgens u geen rechtvaardiging bestaat, of een vordering tot schadevergoeding wegens ongerechtvaardigde verrijking die aan u wordt gericht.
Neem vrijblijvend contact op
Heeft een ander ten koste van u financieel voordeel verkregen, of wordt u zelf aangesproken tot vergoeding? Neem dan vrijblijvend contact op met Smit & Smit Advocaten. Ons kantoor legt de afspraken en financiële gevolgen naast elkaar en beoordeelt of een beroep op ongerechtvaardigde verrijking juridisch standhoudt.
